E-Ticaret Sözlüğü
E-fatura, pazaryeri ve ön muhasebe dünyasının terimleri — satıcılar için sade Türkçe açıklamalarla.
B2B / B2C
İşletmeden işletmeye (B2B) ve işletmeden tüketiciye (B2C) satış modelleri.Ba-Bs Formu
Ba-Bs formları, belirli tutarı aşan alış (Ba) ve satışların (Bs) aylık bildirimiydi; Eylül 2024 döneminden itibaren verilmiyor.Barkod (GTIN/EAN)
Ürünü küresel olarak tanımlayan standart numara; pazaryerlerinde ürün eşleşmesinin anahtarı.Basit Usul
Basit usul, küçük işletmelerin kazancının belgelere göre basitçe hesaplandığı gelir vergisi usulüdür; bu mükelleflerin satışları KDV’den istisnadır.Buybox
Buybox, aynı ürünü birden çok satıcı sattığında pazaryerinin ürün sayfasında "Sepete Ekle" düğmesini verdiği, yani öne çıkardığı satıcı konumudur.
Cari Borç Yaşlandırma
Cari borç yaşlandırma, müşteri ya da tedarikçi bakiyelerini vadeden bu yana geçen güne göre 0–30, 31–60, 61–90 ve 90+ gün dilimlerine ayıran analizdir.Cari Hesap
Müşteri veya tedarikçiyle aranızdaki borç-alacak bakiyesini izleyen hesap.Cari Mutabakat
İki tarafın borç-alacak kayıtlarını karşılaştırıp bakiyeyi doğrulaması.Ciro
Ciro, işletmenin belirli bir dönemde yaptığı satışların giderler düşülmeden hesaplanan toplam tutarıdır; muhasebedeki karşılığı satış hasılatıdır.
Desi
Desi, kargo ücretinin hesaplanmasında kullanılan hacimsel ağırlıktır; yurt içinde yaygın formül en × boy × yükseklik (cm) ÷ 3000'dir.Dinamik Fiyatlandırma
Dinamik fiyatlandırma, ürün fiyatının rakip fiyatı, stok durumu ve talep gibi değişkenlere göre belirli kurallar ve sınırlar içinde güncellenmesidir.Dönüşüm Oranı
Dönüşüm oranı, siteyi ya da ürün sayfasını ziyaret edenlerin yüzde kaçının satın alma gibi hedeflenen işlemi tamamladığını gösterir.Dövizli Fatura
Dövizli fatura, bedeli dolar, euro gibi yabancı para cinsinden düzenlenen faturadır; KDV için TL karşılığı TCMB döviz alış kuruyla hesaplanır.Dropshipping
Stok tutmadan, siparişi tedarikçiden doğrudan müşteriye gönderterek satış modeli.
E-Arşiv Fatura
E-fatura mükellefi olmayan alıcılara (ör. bireysel müşterilere) elektronik ortamda kesilen fatura.e-Defter
e-Defter, yasal defterlerin GİB’in belirlediği standartta elektronik olarak tutulması ve her dönemin beratının GİB’e yüklenmesidir.E-Fatura
GİB sistemi üzerinden, e-fatura mükellefi alıcılara elektronik ortamda kesilen resmi fatura.E-Fatura Entegratörü
Faturayı GİB standartlarında düzenleyip GİB'e ileten yetkili özel şirket (Uyumsoft, Logo, İzibiz vb.).E-Fatura Mükellefi
GİB e-fatura sistemine kayıtlı, e-fatura alıp gönderebilen vergi mükellefi.e-Fatura Zarfı
e-Fatura zarfı, imzalı fatura XML’inin sıkıştırılıp içine konduğu ve GİB üzerinden alıcıya taşındığı elektronik pakettir.e-İmza
e-İmza (güvenli elektronik imza), nitelikli elektronik sertifikaya dayanan ve elle atılan imzayla aynı hukuki sonucu doğuran elektronik imzadır.E-İrsaliye
Malın taşındığını belgeleyen sevk irsaliyesinin elektronik hali.E-Ticaret Entegrasyonu
Pazaryerleri, e-fatura, kargo ve muhasebeyi tek panelde birleştiren yazılım altyapısı.Emniyet Stoğu
Emniyet stoğu (güvenlik stoğu), beklenmedik talep artışı ya da tedarik gecikmesinde stoksuz kalmamak için tutulan yedek miktardır.Envanter
Envanter, işletmenin belirli bir tarihte elindeki malları ve daha geniş anlamda varlık ve borçlarını sayıp değerleyerek çıkardığı dökümdür.ETBİS
ETBİS (Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi), e-ticaret yapan işletmelerin kayıt ve bildirimlerini yaptığı, Ticaret Bakanlığı’nın kurduğu bilgi sistemidir.ETGB
ETGB (elektronik ticaret gümrük beyannamesi), posta ve hızlı kargo yoluyla yapılan ihracat gönderileri için kargo şirketi adına düzenlenen elektronik beyandır.ETTN
ETTN (Evrensel Tekil Tanımlama Numarası), her e-Fatura, e-Arşiv fatura ve e-İrsaliyeye verilen, 36 karakterlik benzersiz belge kimliğidir.
FIFO
FIFO (First In, First Out — ilk giren ilk çıkar), satılan malın maliyetini önce en eski alışlardan düşen stok maliyeti yöntemidir.Fiyat Farkı Faturası
Fiyat farkı faturası, satış bedelinin sonradan artması nedeniyle asıl faturaya ek olarak düzenlenen ve KDV hesaplanan faturadır.Fulfillment
Fulfillment, siparişin depolanması, toplanması, paketlenmesi, kargolanması ve iadesinin bir lojistik firmasına ya da pazaryeri deposuna devredildiği hizmettir.
İade Faturası
İade edilen mal için düzenlenen, orijinal satışın etkisini tersine çeviren fatura.İrsaliyeli Fatura
İrsaliyeli fatura, malın teslimi sırasında düzenlenen ve sevk irsaliyesinin yerine de geçen faturadır; e-belgede bu imkân GİB’in şartlarına bağlıdır.İskonto
İskonto, liste fiyatından yapılan ve faturada satır ya da belge toplamı üzerinden gösterilen indirimdir; kademeli iskontoda oranlar sırayla uygulanır.İstisna Faturası
İstisna faturası, KDV Kanunu’nda istisna sayılan bir işlem için KDV hesaplanmadan düzenlenen ve istisna sebebi kodla gösterilen faturadır.
Kapalı Fatura
Kapalı fatura, bedeli fatura kesilirken ödenmiş ve ödemesi faturada gösterilmiş (peşin) satış faturasıdır.Kapıda Ödeme
Kapıda ödeme, müşterinin sipariş bedelini ürün teslim edilirken kargo görevlisine nakit ya da kartla ödediği ödeme yöntemidir.Kâr Marjı
Kârın satış fiyatına oranı: (Fiyat − Maliyet) ÷ Fiyat × 100.Kargo Baremi
Kargo baremi, kargo ücretinin sipariş tutarı ya da paket büyüklüğü kademesine göre değiştiği eşiktir; ücretsiz kargo limiti için de kullanılır.Kargo Takip Numarası
Gönderinin taşıyıcı firmadaki benzersiz takip kodu; pazaryerine işlenince sipariş "kargolandı" olur.Kargoya Veriliş Süresi
Kargoya veriliş süresi, siparişin alınmasından paketin kargo firmasına teslim edilmesine kadar satıcının taahhüt ettiği ya da kendisine tanınan süredir.KDV (Katma Değer Vergisi)
Mal ve hizmet satışlarında uygulanan, ürün grubuna göre farklı oranlarda alınan tüketim vergisi.KDV Beyannamesi
KDV beyannamesi, bir dönemde hesaplanan ve indirilecek KDV’nin vergi dairesine bildirildiği beyannamedir; izleyen ayın 28’ine kadar verilir.KDV Tevkifatı
KDV tevkifatı, faturadaki KDV’nin bir kısmının satıcıya ödenmeyip alıcı tarafından vergi dairesine beyan edilip ödenmesidir; 5/10 gibi kesirlerle gösterilir.KEP Adresi
KEP adresi, gönderimi ve teslimatı hukuki delil sağlayan kayıtlı elektronik posta hesabıdır; resmî bildirim ve ihtarlarda kullanılır.Kontör
Kontör, bazı e-Fatura entegratörlerinin belge kullanımını ücretlendirmek için kullandığı birimdir; vergi değil, entegratörle aranızdaki ticari bir uygulamadır.Kritik Stok
Kritik stok, tedarikçiye yeni sipariş verilmesi gereken alt stok seviyesidir; yeniden sipariş noktası olarak da bilinir.Kur Farkı Faturası
Kur farkı faturası, döviz cinsinden satışta bedel teslimden sonra ödendiğinde oluşan kur farkı için düzenlenen ve KDV hesaplanan faturadır.
Mahsup
Mahsup, iki taraf arasındaki karşılıklı borç ve alacağın birbirinden düşülerek yalnız farkın ödenmesi ya da kayıtta kalmasıdır.Mali Mühür
Mali mühür, kurumların e-Fatura ve diğer e-Belgelerini onayladığı, GİB adına TÜBİTAK BİLGEM Kamu SM’nin oluşturduğu elektronik sertifikadır.Markup
Markup (mark up), maliyetin üzerine eklenen kârın maliyete oranıdır: Markup = (Satış Fiyatı − Maliyet) ÷ Maliyet × 100.Matbu Fatura
Matbu fatura, Maliye ile anlaşmalı matbaada bastırılan, seri ve sıra numaralı kâğıt faturadır; e-Arşiv zorunluluğuyla kullanım alanı büyük ölçüde kapanmıştır.Mesafeli Satış Sözleşmesi
Mesafeli satış sözleşmesi, satıcı ile tüketicinin yüz yüze gelmeden internet, telefon gibi uzaktan iletişim araçlarıyla kurduğu satış sözleşmesidir.Mikro İhracat
Mikro ihracat, yurt dışındaki alıcıya posta ya da hızlı kargoyla yapılan küçük tutarlı ihracattır; ETGB ile belgelendirilir, fatura KDV’siz (301) kesilir.Muhtasar Beyanname
Muhtasar beyanname, işverenlerin ve vergi kesintisi yapanların kestikleri gelir vergisini matrahlarıyla birlikte tek beyannamede vergi dairesine bildirmesidir.
Pazaryeri
Pazaryeri (marketplace), birçok satıcının ürünlerini aynı platformda listeleyip sattığı, müşteriyi ve ödeme altyapısını platformun sağladığı online satış sitesidir.Pazaryeri Komisyonu
Pazaryerinin her satıştan, kategoriye göre değişen oranda aldığı hizmet bedeli.Platform Hizmet Bedeli
Platform hizmet bedeli, bazı pazaryerlerinin satış komisyonundan ayrı olarak sipariş, paket ya da dönem başına satıcıdan aldığı hizmet ücretidir.Posta Kutusu Etiketi
Posta kutusu (PK) etiketi, e-Fatura mükellefinin kendisine gönderilen faturaları aldığı elektronik adrestir; urn:mail:…@… biçiminde yazılır.Proforma Fatura
Satış öncesi fiyat bildirimi niteliğindeki ön fatura; mali değeri yoktur.
Sanal POS
Sanal POS, fiziksel cihaz olmadan internet üzerinden kartla ödeme almayı sağlayan, banka ya da ödeme kuruluşunun sunduğu ödeme altyapısıdır.Sepet Ortalaması
Sepet ortalaması (AOV), belirli bir dönemde sipariş başına harcanan ortalama tutardır: toplam satış ÷ sipariş sayısı.Sevk İrsaliyesi
Sevk irsaliyesi, malın bir yerden başka bir yere taşınırken malla birlikte bulunması gereken, neyin nereye ve kime gönderildiğini gösteren belgedir.SKU (Stok Kodu)
Her ürün varyantını benzersiz tanımlayan, satıcının kendi belirlediği stok takip kodu.Stok Devir Hızı
Stok devir hızı, ortalama stoğun bir dönemde kaç kez satılıp yenilendiğini gösterir: satılan malın maliyeti ÷ ortalama stok.Stok Kartı
Stok kartı, bir ürünün kodu, adı, barkodu, birimi, KDV oranı, maliyeti ve stok hareketlerinin tutulduğu temel ürün kaydıdır.Stopaj
Ödeme yapılırken kaynağında kesilen ve ödemeyi yapan tarafça devlete yatırılan vergi.
Tahsilat
Tahsilat, satıştan doğan alacağın parasının nakit, havale/EFT, kart, çek ya da senet gibi yollarla fiilen alınması ve kayda geçirilmesidir.Tahsilat Makbuzu
Tahsilat makbuzu, bir alacağın tahsil edildiğini; kimden, ne kadar ve hangi yolla alındığını gösteren ödeme belgesidir; fatura yerine geçmez.Termal Etiket
Termal etiket, mürekkep ya da toner kullanmadan ısıyla çalışan yazıcıda basılan etikettir; e-ticarette en çok 10×15 cm kargo etiketi olarak kullanılır.Ters İbraz
Ters ibraz (chargeback), kart sahibinin bir harcamaya itiraz etmesi üzerine ödemenin kart bankası tarafından satıcıdan geri istenmesidir.
UBL-TR
UBL-TR, uluslararası UBL 2.1 standardının GİB tarafından Türkiye için uyarlanmış hâlidir; e-Fatura ve e-İrsaliye XML dosyaları bu biçimde hazırlanır.Uygulama Yanıtı
Uygulama yanıtı, ticari fatura senaryosunda alıcının gelen e-Faturayı kabul ya da reddettiğini satıcıya bildiren elektronik belgedir.
Vade Farkı
Vade farkı, bir borcun ileri tarihte ödenmesi ya da geç ödenmesi karşılığında, genellikle aylık oran ve gün sayısıyla hesaplanan ek bedeldir.Varyant
Varyant, aynı ürünün renk, beden, hacim gibi bir özelliğiyle ayrışan ve kendi stok kodu, barkodu ve stoğu olan seçeneğidir.Veresiye
Veresiye, malın bedeli sonradan ödenmek üzere yapılan satıştır; tutar müşterinin cari hesabına borç yazılır, ödendikçe kapanır.Vergi Levhası
Vergi levhası, beyan edilen matrah ve ödenmesi gereken vergiyi gösteren, her yıl alınması gereken belgedir; GİB üzerinden elektronik sorgulanır.Virman
Virman, işletmenin kendi hesapları arasında (kasadan bankaya, bir bankadan diğerine) para aktarmasıdır; gelir ya da gider değildir.VKN
VKN (Vergi Kimlik Numarası), şirketlere ve yabancılara verilen 10 haneli vergi numarasıdır; T.C. vatandaşı şahıslarda TCKN kullanılır.
Terimleri bilmek yetmez — işleri otomatikleştirin
TicariHub; siparişten faturaya, stoktan kargoya bu kavramları sizin yerinize yönetir. 30+ kanal, tek panel.