Tahsilat Makbuzu Nedir? Nasıl Düzenlenir?

Tahsilat makbuzu, bir alacağın tahsil edildiğini; kimden, ne kadar ve hangi yolla alındığını gösteren ödeme belgesidir; fatura yerine geçmez.

Son güncelleme · 5 Kasım 2026

Tahsilat Makbuzu, işletmenin bir müşteriden ya da borçludan para aldığını belgeleyen; alınan tutarı, tarihi, ödeme şeklini ve ödeyeni gösteren makbuzdur. Elden yapılan tahsilatlarda müşteriye “ödemeniz alındı” kanıtı olarak verilir ve cari hesaptaki borcun hangi ödemeyle kapandığını gösterir. Bir satışın vergi belgesi değil, ödemenin belgesidir.

Banka havalesi, EFT ya da kartla gelen ödemelerde dekont ve banka kaydı aynı işlevi görür; tahsilat makbuzu en çok elden alınan nakit ve çek-senet tahsilatlarında kullanılır.

Tahsilat makbuzu fatura yerine geçer mi?

Geçmez. Vergi Usul Kanunu satışları ve ödemeleri belgeleyen vesikaları ayrı maddelerde düzenler: fatura, perakende satış vesikaları, gider pusulası, müstahsil makbuzu ve serbest meslek makbuzu bunlardandır. Kanunun bu maddelerinde (229–240) “tahsilat makbuzu” diye bir belge sayılmaz; satışın faturası, tahsilattan bağımsız olarak kesilir ve kanuni süresi içinde düzenlenir.

Serbest meslek makbuzuyla karıştırılmamalıdır: serbest meslek makbuzu, serbest meslek erbabının mesleki faaliyetiyle ilgili tahsilatlarında Vergi Usul Kanunu’na göre düzenlemek zorunda olduğu bir vergi belgesidir.

Tahsilat makbuzunda neler yazmalı?

Tahsilat makbuzu için Vergi Usul Kanunu’nda belirlenmiş bir şablon yoktur. Uyuşmazlıkta işe yarayacak bilgiler şunlardır:

  • Makbuz numarası ve tarihi
  • Ödeyen kişinin ya da firmanın adı veya unvanı
  • Tutar (rakam ve yazıyla) ve para birimi
  • Ödeme şekli: nakit, çek ya da senet; çekte banka ve çek numarası
  • Ödemenin hangi fatura ya da cari bakiye için alındığı
  • Tahsil edenin adı ve imzası

Örnek: tahsilat makbuzu ve cari bakiye

Örnek Ticaret’in bir müşterisinin cari bakiyesi 18.500 TL’dir. Müşteri 5.000 TL nakit getirir; Örnek Ticaret 5.000 TL’lik tahsilat makbuzu düzenler ve cari hesaba 5.000 TL tahsilat işler. Yeni bakiye 13.500 TL olur. Makbuzda ödemenin hangi faturalara sayıldığı yazılırsa ay sonu mutabakatta tartışma çıkmaz.

TicariHub’da tahsilatlar kasa ve banka hesaplarına kaydedilir; banka ekstresi metin (CSV) olarak içe aktarılıp cari eşleştirme önerisi alınabilir. iyzico, PayTR, Moka United ve Sipay tahsilatları eşleştirilebilir; Hızlı Satış’ta tahsilat satışla aynı işlemde kaydedilir.

Sık Sorulan Sorular

Tahsilat makbuzu yasal belge midir?

Vergi Usul Kanunu’nda fatura ya da fatura yerine geçen belge olarak sayılmaz. Yine de imzalı bir tahsilat makbuzu, ödemenin yapıldığını gösteren yazılı bir kanıttır. Uyuşmazlıktaki ispat gücü için avukatınıza danışın.

Tahsilat makbuzu ile fatura arasındaki fark nedir?

Fatura, satılan mal ya da yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı gösteren belgedir. Tahsilat makbuzu ise bu borcun ödendiğini gösterir. Satışın belgesi (fatura ya da kanunda sayılan perakende satış belgesi) ödemeden bağımsız düzenlenir; makbuz yalnız ödeme alındığında verilir.

Havaleyle gelen ödemeye tahsilat makbuzu kesilir mi?

Genellikle gerekmez; banka dekontu ve hesap hareketi ödemeyi zaten gösterir. Müşteri isterse yine de makbuz verebilirsiniz. Önemli olan tahsilatı cari hesapta doğru faturayla eşleştirmektir.

Kaynaklar

Mevzuat değişebilir; uygulamadan önce güncel hâlini kaynaktan ya da mali müşavirinizden doğrulayın.

  1. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu (mevzuat.gov.tr, güncel metin) · erişim 5 Kasım 2026

İlgili Araç ve Sayfalar

İlgili Terimler

Bu işleri elle yapmayın

TicariHub; sipariş, e-fatura, stok, kargo ve ön muhasebeyi 30+ kanalda tek panelden otomatik yönetir.